Belediye Temizlik Görevlilerinin Vatandaşların Çevreye Çöp Atma Davranışlarına İlişkin Görüşleri ile Mekânsal Vatandaşlık Davranışlarının İş Tatminine Etkilerinde Psikolojik İyi Oluş ve Çevresel Endişenin Aracılık Rolü

Bu proje, Konya ili Meram ve Beyşehir ilçelerinde görev yapan belediye temizlik görevlilerinin vatandaşların çevreye çöp atma davranışlarına ilişkin algı ve görüşlerini, bu algıların temizlik görevlilerinin mekânsal vatandaşlık davranışları ve iş tatmini düzeyleri üzerindeki etkilerini incelemeyi amaçlamaktadır. Ayrıca, bu ilişkide psikolojik iyi oluş ve çevresel endişe değişkenlerinin aracılık rolleri analiz edilecektir. Beyşehir, doğal zenginlikleri ve turistik yapısıyla dikkat çeken bir bölge olmakla birlikte, artan nüfus, kentleşme ve turizm etkisiyle çevre kirliliği ve yere çöp atma gibi olumsuz çevresel davranışlarla karşı karşıyadır. Bu bağlamda temizlik görevlilerinin gözlemleri ve deneyimleri, çevresel farkındalık, vatandaş sorumluluğu ve kamusal alanların temizliği açısından önemli bir veri kaynağıdır. Proje kapsamında, mekânsal vatandaşlık davranışlarının, temizlik görevlilerinin iş tatmini üzerindeki etkisinin anlaşılması ve bu ilişkide psikolojik iyi oluş ile çevresel endişenin aracılık etkilerinin ortaya konması hedeflenmektedir. Araştırmanın veri toplama aracı olarak kullanılacak anket formu; sosyo-demografik bilgiler, Vatandaşların Yere Çöp Atma Davranışlarına İlişkin Algı ve Görüş Formu, Mekânsal Vatandaşlık Ölçeği, Psikolojik İyi Oluş Ölçeği, İş Tatmini Ölçeği ve Çevresel Endişe Ölçeği’nden oluşmaktadır. Bu ölçeklerin geçerlilik ve güvenilirlik analizleri daha önce yapılmış, izin süreçleri tamamlanmıştır. Veri toplama süreci, etik kurul onayı alındıktan sonra gerçekleştirilecek ve tüm katılımcılardan bilgilendirilmiş gönüllü onamı alınarak yüz yüze anket yöntemi ile yürütülecektir. Anket formunun anlaşılırlığını ve ölçeklerin güvenilirliğini değerlendirmek amacıyla 20 kişilik bir pilot çalışma yapılacaktır. Toplanan veriler SPSS 26.0 programı ile analiz edilecek; tanımlayıcı istatistikler, t-testi, ANOVA, korelasyon ve regresyon analizleri kullanılacaktır. Ayrıca, AMOS Graphics 24 ve LISREL programları ile doğrulayıcı faktör analizi (DFA) ve yapısal eşitlik modellemesi (SEM) uygulanarak model uyum indeksleri değerlendirilecektir. Bu analizlerle bağımlı ve bağımsız değişkenler arasındaki ilişkiler test edilerek hipotezler sınanacaktır. Proje, yedi iş paketi kapsamında yürütülecektir: (1) Proje yönetimi ve koordinasyon, (2) Anket materyallerinin hazırlanması ve yerel paydaşlarla iş birliği, (3) Pilot uygulama, (4) Veri toplama süreci, (5) Veri analizi ve istatistiksel değerlendirme, (6) Bulguların raporlanması ve yorumlanması, (7) Sonuçların yaygınlaştırılması. Elde edilen bulgular, çevre yönetimi, vatandaş davranışları ve belediye hizmetlerinin sürdürülebilirliği bağlamında değerlendirilecek; sonuçlar hem bilimsel yayınlarla hem de Beyşehir Belediyesi’ne sunulacak politika önerileriyle paylaşılacaktır. Bu proje, yerel yönetimlerin çevresel sorunlara yönelik stratejik karar süreçlerine bilimsel katkı sunmayı hedeflemektedir.