Farklı hasat ve hasat sonrası uygulamalarının susam (Sesamum inducum L.) bitkisinin bazı kalite parametreleri, hasat kalitesi ve ekonomik analizi üzerine etkisinin araştırılması

Susam (Sesamum indicum L.) üretimi, dünya genelinde önemli bir ekonomik faaliyet olup, özellikle yağ içeriği ve besin değerleriyle dikkat çeken önemli bir yağ bitkisidir. Susam tarımında kapsüllerin olgunlaşma zamanlarının farklılık göstermesi, hasat süreci ve hasat sonrası uygulamalardan kaynaklı işlemler tohum kayıplarına neden olmakta ve dolayısı ile birim alandan elde edilen ürün miktarı düşük olmaktadır. Ayrıca işçilik ve girdi maliyetlerinin yükselmesi susam ekim alanlarının azalmasında rol oynamaktadır. Elle hasat, iş gücü gereksinimini artırırken, makinalı hasat ise daha fazla bitki hasarına ve tohum kayıplarına neden olabilmektedir. Hasat sonrası aşamada ise, susam tohumlarının kapsüller dökülmeden çırpma işlemine alınması, tohumların olgunlaşma farklılıkları gibi problemler oluşmaktadır. Çalışmada, hasat öncesi uygulamalar, doğru hasat zamanı belirleme, mekanik hasat tekniklerinin optimizasyonu ve hasat kalitesi, tüm bu süreçlerin ekonomik analizi, hasat sonrasında ise ürün kayıplarını minimize etmek için yenilikçi teknolojilerin ve uygulamaların kullanımı üzerinde durulacaktır. Bu kapsamda, Türkiye’de üretilen prototip bir susam hasat makinası ile deneme tarlasında susam hasatı yapılacaktır. Susam hasat makinası ilk defa elle hasata benzer şekilde hasat yapabilen bir prototip olmasıyla önem arz etmektedir. Elde edilen bulgular, susam üreticilerinin hasat sürecinde karşılaştıkları zorlukları ve hasat sonrası veri kayıplarını azaltmalarına yardımcı olacak stratejiler geliştirmelerine katkı sağlayacaktır. Böylece, susam endüstrisinde verimlilik ve kaliteyi artırmaya yönelik sürdürülebilir tarım uygulamaları teşvik edecektir. Bu çalışma, susam bitkisinde hasat sonrası işlemlerde farklı uygulamalar yapılacak ve verim, kalite, ekonomik bilançoları üzerine elde edilen değerlerin kıyaslanması planlanmaktadır.