Silika Maruziyetinde Prolidaz Enzim Aktivitesi

Silikozis, pnömokonyozlar içinde en yaygın görülen, hızlı ve fatal seyreden bir hastalıktır. Bir çok endüstri kolundaki çalışma ortamında bulunan serbest kristalin, silikon dioksit veya kristalize silika inhalasyonuna bağlı olarak ortaya çıkan fibrotik bir akciğer hastalığıdır. Silika partiküllerinin fagosite edilmesi ile lizozomal hasar oluşması inflamatuar bir sürecin başlaması ve fibrozis gelişmesine neden olmaktadır (1). Silikoziste patolojik süreçteki direkt sitotoksisite, oksidan üretimi, proinflamatuar sitokin ve reaktif oksijen türlerinin salınımı ve growth faktör salınımı ile skar oluşumu ve akciğerlerde fibrozis uyarılmaktadır (2). Prolidaz, kollajen metabolizmasında, yeni matriks oluşumunda ve hücre büyümesinde rol alır. Prolidaz enzimi karboksil terminal pozisyondaki prolin veya hidroksiprolin içeren dipeptitlerin hidrolizini katalizler. Prolidazın bütün biyolojik fonksiyonunun prolin döngüsüyle beraber kollajen dejenerasyon ürünleri ve diğer Xaa–Pro dipeptidlerin metabolizması olduğuna inanılmaktadır. Kollajen yapısındaki amino asitlerin yaklaşık 25’ini prolin ve hidroksiprolin oluşturmaktadır ve prolidaz, hücre içi protein yıkımının son basamağında, özellikle yüksek miktarda prolin içeren prokollajen, kollojen ve prolin veya hidroksiprolin içeren proteinlerin yıkımı aşamasında rol oynamaktadır. Prolidaz, C-terminalinde amino asidi prolin veya hidroksiprolin olan dipeptidleri hücre içinde hidrolize eder. Daha sonra yeniden döngüye girer ve yeni protein sentezinde kullanılırken hidroksiprolin idrarla atılır (3). Prolidaz aktivitesindeki sapmalar kanserlerde ve fibrozis ile karakterize bir çok durumda yararlı bir belirteç olabilir (4). Araştırmada silika maruziyeti nedeni ile silikozis olan hastaların tanısında ve takibinde yeni bir parametre bulunmasıamaçlanmaktad